Vleermuizen

De activiteit
Sinds 2004 is Rob enthousiast vleermuisspotter.
Na een cursus bij Natuurmonumenten heeft hij meerdere cursussen gevolgd.
Voor de vereniging Natuurmonumenten doet hij inventarisaties, opsporen van vleermuisbomen en de wintertelling in de vleermuiskelder.
Voor de gemeente Ermelo is Rob actief bij de afhandeling van vleermuismeldingen.

TIP: Meer interessante informatie over vleermuizen is te vinden onder de knop “Links”.
       Voor meer foto's, zie Fotoalbum.

's Morgens vroeg om 3.30 uur, gaan Nico, Max, Ton en ik op pad. Op het landgoed Oud Groevenbeek luisteren we met de "bat detector" (zie foto hierboven) naar het "zwermgedrag" van vleermuizen. Hebben we een boom gevonden waar we vleermuizen in een holte zien verdwijnen, dan ...

... gaan we 's avonds een half uur vóór dat de zon onder gaat, posten bij die boom. Rond zonsondergang komen de vleermuizen te voorschijn. We hebben die avond 17 Rosse vleermuizen uit de holte van deze boom zien vliegen.

Als wij een boom met vleermuizen hebben gevonden, wordt deze ingetekend op de plattegrond van het landgoed. Er wordt een foto gemaakt en een beschrijving opgesteld. Ook moet de boom een merkteken krijgen (zie foto hier links). Het doel van deze activiteit is om deze boom te behouden. De boom mag alleen worden gekapt als hij gevaar op zou leveren voor passanten.

In 2008 gaan we het landgoed Oldenaller te Nijkerk inventariseren op "vleermuisbomen".

 

Het kasteel op het landgoed Oldenaller (foto rechts) dateert uit 1655. In 1850 is het oude bos gekapt en opnieuw aangelegd . De oorspronkelijke gracht is gedempt en er zijn nieuwe waterpartijen aangelegd in landschapsstijl. Ook het kasteelpark is in deze stijl aangelegd. Er huist een kolonie blauwe reigers van ongeveer honderd paar.

 

 

Vrijdag 25 april 2008 was onze eerste dag op Oldenaller voor het zoeken naar vleermuisbomen. 's Morgens vroeg hebben we vijf bomen kunnen lokaliseren. 's Avonds zijn we bij twee bomen gaan posten. Uit één boom (zie foto links) kwamen 12 Rosse vleermuizen gevlogen. Uit de tweede boom kwamen drie Watervleermuizen.

Vrijdag 2 mei 2008 tussen 21.44 en 21.51 uur kwamen 53 Watervleermuizen gevlogen.

Op die zelfde vrijdag kwamen uit deze boom tussen 21.35 en 21.40 uur 56 Rosse vleermuizen gevlogen.

Via de gemeente Ermelo kreeg ik een melding dat er in een van de gebouwen van Bartiméus een vleermuis was gevonden. Bij het trappenhuis in het gebouw was een jonge vleermuis op de grond aangetroffen.

Bij onderzoek aan de buitenkant van het gebouw zag ik een open stootvoeg. 's Avonds ben ik daar gaan posten. Die avond tussen 21.45 en 22.10 uur kwamen 73 gewone dwergvleermuizen uit de stootvoeg.

Hier is de vroegere watertoren te zien van het landgoed Oud Groevenbeek te Ermelo. Onder deze toren zit een ruimte dat een gasfabriekje is geweest. Nu is het een winterverblijf voor vleermuizen.
Elke winter wordt er een inventarisatie gedaan. We kijken naar de soorten en hoeveel er overwinteren.

Afgelopen zomer heeft de groep vrijwilligers van Natuurmonumenten planken aangebracht in deze ruimte. Omdat de planken niet helemaal tegen de wand zitten, kunnen de vleermuizen er achter wegschuilen. De bovenkant van de planken is afgedekt met een lat. Hierdoor ontstaat er een microklimaat achter de planken. De totale ruimte heeft een hoge luchtvochtigheid en een temperatuur van ongeveer 6°C. De vleermuizen gaan dan in winterslaap.

Met behulp van een zaklamp en een spiegeltje is te zien of er een vleermuis achter de plank hangt.

Hier zie je wat je in het spiegeltje ziet. Links een Franjestaart en rechts twee Watervleermuizen.

Zelfs in de hoekjes, tegen de koude ijzeren balken zitten de vleermuizen. Hier is een Franjestaart te zien. Door de vorst is het puntje van beide oren afgevroren.

 

 

INVENTARISATIE Oud Groevenbeek:
 
Totaal 44 vleermuizen gevonden:
• 22 franjestaarten (Myotis nattereri),
• 9 watervleermuizen (Myotis daubentoni),
• 2 baardvleermuizen (Myotis mystacinus),
• 10 grootoorvleermuizen (Plecotus auritus) en
• 1 vleermuis was niet goed te determineren.

Hier hangt een Watervleermuis aan de koude ijzeren balk.

Tussen de kleinste spleten verstoppen de vleermuizen zich.
Hier zie je een Baardvleermuis die hangt in een open voeg in het plafond.

Deze Grootoorvleermuis heb ik aangetroffen in de vleermuiskelder van Natuurmonumenten te Leuvenum. Goed is te zien de binnenoren (tragus). Het buitenoor zit verstopt onder de opgevouwen vlieghuis. Soms zakt het buitenoor uit, zie foto hiernaast.

Deze Grootoorvleermuis heb ik aangetroffen in de IJskelder bij kasteel Staverden.

Hieronder enkele foto’s van het vleermuisweekend in Hoog Buurlo / Radio Kootwijk, zomer 2007

Een Grootoorvleermuis, gevangen in een mistnet.

Een vleermuis uit het mistnet bevrijden.

Het opmeten van de onderarm bij een vleermuis voor de determinatie.

Het nakijken van een vleermuis op afwijkingen.
Op de foto is de duim goed te zien (het kleine puntje boven de vlieghuid)